Quy trình Thủy trị liệu có thuốc

THỦY TRỊ LIỆU CÓ THUỐC

1. ĐẠI CƯƠNG

• Thủy trị liệu là phương pháp sử dụng nước tác động lên mặt ngoài cơ thể để chữa bệnh. Là môi trường thuận tiện để trao đổi nhiệt lượng của cơ thể với môi trường. Trong dân gian thường có phương pháp ngâm chân, tay và thân mình vào bồn nước có thuốc (thường là các loại lá cây, rễ… của một số loại thảo mộc có tác dụng để chữa bệnh).
• Thủy trị liệu có nhiều hình thức như: tắm dưới áp lực nước, ngâm nước khoáng … và có hai phương pháp chủ yếu là thủy trị liệu nước nóng và thủy trị liệu nước lạnh. Ngoài ra còn có phương pháp phối hợp xen kẽ hai phương pháp trên, với các yếu tố tác động: Yếu tố lực đẩy và áp suất. Yếu tố nhiệt. Yếu tố cơ học. Yếu tố hóa học.
• Thủy trị liệu có thuốc (ngâm nóng hoặc ngâm lạnh), hiểu một cách khác là trong nước để điều trị được hòa một lượng nhất định các thuốc trong nước bể ngâm toàn thân hoặc cục bộ từng phần chân, tay với mục đích điều trị.

2. CHỈ ĐỊNH

• Các bệnh lý xương khớp mạn tính.
• Viêm đại tràng co thắt.
• Một số bệnh lý về bệnh ngoài da (bệnh vảy nến).
• Viêm, đau dây thần kinh ngoại vi mạn tính.

3. CHỐNG CHỈ ĐỊNH

• Cơ thể đang sốt, có viêm nhiễm cấp tính.
• Người có vùng da tổn thương hở.
• Bệnh lý tim mạch cấp tính.
• Suy hô hấp cấp.
• Người bệnh bị dị ứng với thuốc làm dung dịch điều trị.
• Người bệnh bị kích động.
• Bệnh ưa chảy máu.

4. THẬN TRỌNG

• Người bệnh ung thư.
• Người bệnh mất cảm giác.

5. CHUẨN BỊ

5.1. Người thực hiện:

a) Nhân lực trực tiếp:

• Bác sĩ chuyên khoa phục hồi chức năng.
• Kỹ thuật y phục hồi chức năng.

b) Nhân lực hỗ trợ:

5.2. Thuốc:

• Thảo dược được rửa sạch.

5.3. Vật tư:

• Găng tay
• Nước sạch
• Cồn sát khuẩn hoặc dung dịch khử khuẩn tay chứa cồn
• Khăn bông khô, sạch.
• Thùng thể tích 5-10 lít.

5.4. Thiết bị y tế:

• Bồn tắm.

5.5. Người bệnh:

• Người thực hiện giải thích cho người bệnh, người chăm sóc về kỹ thuật trước khi thực hiện: mục đích, các bước tiến hành ...
• Tư thế người bệnh phải thoải mái, tốt nhất là ở tư thế ngồi.

5.6. Hồ sơ bệnh án:

• Hồ sơ bệnh án theo quy định hoặc phiếu điều trị chuyên khoa.

5.7. Thời gian thực hiện kỹ thuật:

• Khoảng 15-20 phút

5.8. Địa điểm thực hiện:

• Phòng thực hiện kỹ thuật, buồng bệnh.

5.9. Kiểm tra hồ sơ:

• Kiểm tra người bệnh: Đánh giá tính chính xác của người bệnh: đúng người bệnh, đúng chẩn đoán, đúng chỉ định...
• Đầy đủ hồ sơ bệnh án theo quy định hoặc phiếu điều trị chuyên khoa.

6. TIẾN HÀNH QUY TRÌNH KỸ THUẬT

• Bước 1: Chuẩn bị nước chiết xuất từ thảo dược: Dùng nước nóng già (trên 70oC) đổ đầy vào thùng chứa thảo dược, đảo đều và để 15 phút. Hoặc dùng nước sắc các loại thảo dược trên.
• Bước 2: Kiểm tra nhiệt độ nước theo chỉ định: Sử dụng nước đã chiết xuất đổ vào bể (bồn) để điều trị. Kiểm tra nhiệt độ nước trong bể (bồn) bằng nhiệt kế. Nhiệt độ ngâm toàn thân trong nước nóng từ 33 - 380C, nhiệt độ ngâm tối đa 430C. Thời gian điều trị 15-20 phút, mỗi ngày một lần.
• Bước 3: Tiến hành điều trị: Người bệnh được tắm tráng bằng nước sạch. Người bệnh vào bể (bồn) ngâm (nước ngâm không ngập quá mũi). Hỏi cảm giác người bệnh, nếu người bệnh thấy cảm giác bình thường tiến hành ngâm cơ thể hết thời gian chỉ định. Hết thời gian ngâm, cho người bệnh tắm tráng, lau khô cơ thể và nằm nghỉ ngơi tại chỗ từ 5 đến 10 phút. Kết thúc điều trị.

7. THEO DÕI VÀ XỬ TRÍ TAI BIẾN

• Trong quá trình điều trị, người bệnh có thể có các phản ứng: mệt mỏi, căng thẳng, choáng váng, nhiễm lạnh, mệt xỉu.
• Chú ý đảm bảo để người bệnh không bị ngạt nước.
• Người bệnh bị các dấu hiệu như trên phải ngừng ngay điều trị, tiến hành kiểm tra mạch, nhiệt độ, huyết áp và xử trí cấp cứu theo quy định.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Bộ Y tế, 2017, “Hướng dẫn quy trình kỹ thuật chuyên ngành Phục hồi chức năng” (đợt 2), ban hành theo Quyết định số 5737/QĐ-BYT ngày 22 tháng 12 năm 2017 của Bộ trưởng Bộ Y tế.
2. Nguyễn Xuân Nghiên, Cao Minh Châu và cộng sự, 2019, “Vật lý trị liệu Phục hồi chức năng”, NXB Y học.

Nguồn! Bộ Y tế - Quyết định số 3553/QĐ-BYT